شرکتهای فناوری آمریکا در ماه مه ۲۰۲۶ بالغ بر ۳۸ هزار نفر را تعدیل کردند؛ رقمی که نهتنها از تمام صنایع دیگر بیشتر است، بلکه سنگینترین موج تعدیل نیرو در صنعت فناوری طی ۲ سال اخیر محسوب میشود. بخش گستردهای از این تعدیل نیرو، همزمان با سرمایهگذاری کلان در هوش مصنوعی بوده و همین سبب شده انگشت اتهام بهسوی AI نشانه برود.
تعدیل نیرو در آمریکا؛ آیا واقعاً هوش مصنوعی شغل افراد را دزدیده است؟
براساس گزارش مؤسسه معتبر Challenger, gray & Christmas، شرکتهای فناوری از ابتدای سال ۲۰۲۶ تاکنون در مجموع ۱۲۳,۶۵۳ فرصت شغلی را حذف کردهاند؛ عددی که نسبتبه مدت مشابه سال گذشته بیش از ۶۵ درصد افزایش داشته است. جالب اینکه که همزمان با افزایش گسترده تعدیل نیرو، شرکتهای بزرگ فناوری همچنان میلیاردها دلار روی هوش مصنوعی سرمایهگذاری کردهاند. گوگل، آمازون، مایکروسافت و متا در مجموع قصد دارند امسال حدود ۷۲۵ میلیارد دلار برای زیرساختها و پروژههای مرتبط با این فناوری هزینه کنند؛ رقمی که در مقایسه با سال گذشته از رشد ۷۷ درصدی خبر میدهد.
طبق این گزارش، هوش مصنوعی برای سومین ماه متوالی، متداولترین دلیلی بوده که شرکتها برای موجهای تعدیل نیرو اعلام کردهاند. «اندی چلنجر»، مدیر ارشد مؤسسه Challenger، میگوید AI حالا به اصلیترین بهانه شرکتها برای کاهش نیروی انسانی تبدیل شده است.
بااینوجود، همه کارشناسان معتقد نیستند که هوش مصنوعی لزوماً جای کارکنان را گرفته باشد. بسیاری از تحلیلگران میگویند بخش قابل توجهی از این موج تعدیل نیرو بیشتر به بازسازی ساختار سازمانی، کاهش هزینهها و شرایط بازار مربوط میشود. بنابراین شرکتها صرفاً از هوش مصنوعی بهعنوان توجیهی برای این تصمیمات استفاده میکنند. حتی «سم آلتمن»، مدیرعامل OpenAI، نیز اخیراً از اصطلاح «AI Washing» استفاده کرده و گفته برخی شرکتها تعدیل نیروهایی را که احتمالاً در هر صورت انجام میدادند، به هوش مصنوعی نسبت میدهند و بهنوعی تقصیر را گردن این فناوری انداختهاند.
در همین حین، دادههای بازار کار آمریکا هنوز نشانهای از بحران گسترده در بازار کار بر اثر AI را نشان نمیدهند. آمار درخواست بیمه بیکاری در این کشور افزایش چشمگیری نداشته و گزارش اشتغال آمریکا همچنان از ایجاد دهها هزار فرصت شغلی جدید در ماه گذشته حکایت دارد. بههمین ترتیب اگرچه هوش مصنوعی به مهمترین دلیل اعلامشده برای تعدیل نیرو در صنعت فناوری تبدیل شده، اما هنوز مشخص نیست چه میزان از این اخراجها واقعاً به جایگزینی انسان با AI مربوط است.