اسناد دادگاه پرونده حقوقی میان «ایلان ماسک» و «سم آلتمن»، دریچهای جدید به روزهای پرالتهاب شکلگیری اتحاد بزرگ میان مایکروسافت و OpenAI باز کرده است. این اسناد نشان میدهند که در سال ۲۰۱۷، زمانی که OpenAI هنوز در مراحل اولیه توسعه باتهای هوشمند برای بازیهای ویدیویی بود، مدیران ارشد ردموند در میان دو راهی تردید و ترس گرفتار شده بودند. «ساتیا نادلا»، مدیرعامل مایکروسافت، و تیم مدیریتیاش بر سر ارزش فنی این همکاری بحث داشتند و بسیار نیز نگران بودند که اگر خواسته ۳۰۰ میلیون دلاری «سم آلتمن» برای تأمین قدرت پردازشی را نپذیرند، این استارتاپ نوپا به سمت آمازون، رقیب قدیمی آنها، برود و با تخریب وجهه سرویس ابری Azure، خسارات جبرانناپذیری به اعتبار مایکروسافت در جامعه هوش مصنوعی وارد کند.
ماجرا از تابستان ۲۰۱۷ و پس از پیروزی تاریخی بات هوشمند OpenAI در برابر قهرمانان بازی دوتا ۲ آغاز شد. سم آلتمن بلافاصله پس از دریافت پیام تبریک از سوی ساتیا نادلا، پیشنهادی جسورانه برای افزایش سطح همکاریها ارائه داد. او اعلام کرد که برای ورود به فاز بعدی تحقیقات، به اعتباری معادل ۳۰۰ میلیون دلار برای استفاده از زیرساختهای ابری نیاز دارد؛ البته این درخواست در ابتدا با مقاومت مدیران مالی و فنی مایکروسافت مواجه شد.
انگیزه مایکروسافت از سرمایهگذاری در OpenAI
طی کشمکشهای مختلف بین OpenAI و مایکروسافت، آلتمن با طرحی متفاوت بازگشت که شامل همکاری با برند ایکسباکس و به اشتراکگذاشتن مالکیت معنوی تکنولوژیهایشان بود. اگرچه تیم ایکسباکس به این تعامل تمایل داشت، اما نایبرئیس فعلی آژور میگوید که آنها به تنهایی قدرت تأمین هزینههای سنگین تحقیقاتی را نداشتند.
در این میان، «کوین اسکات»، مدیر فناوری مایکروسافت، نقشی مهم در تغییر دیدگاه شرکت ایفا کرد. او در ژانویه ۲۰۱۸ با ارسال ایمیلی به نادلا، ضمن ابراز تردید درباره سود مستقیم پروژههایی مثل Dota 2، نسبت به عواقب از دستدادن OpenAI هشدار داد. کوین اسکات نوشت:
«فکر میکنم نکته دیگری که باید سنجید، اثر منفی عدم ارائه کمک مالی به آنها از دید روابط عمومی است؛ اینکه با عصبانیت و قهر به سمت آمازون بروند و در راه خروج، پشت سر ما و Azure بدگویی کنند.»
او تأکید داشت که OpenAI با سرعت درحال جذب اعتبار و نخبگان است و مایکروسافت باید تلاش کند آنها را به مبلغان برند خود تبدیل کند، حتی اگر هزینهاش در ابتدا گزاف به نظر برسد. یک سال پس از این تردیدها، کوین اسکات در ایمیل دیگری به نادلا و «بیل گیتس» اعتراف کرد که در ابتدا نسبت به پتانسیلهای OpenAI و حتی دیپمایند گوگل بسیار بدبین بوده و فعالیتهای آنها را تنها حرکات نمایشی قلمداد میکرده است.
بااینحال، چرخش OpenAI به سمت مدلهای زبانی بزرگ، اسکات را بسیار تحت تأثیر قرار داد و او را از عقبماندن مایکروسافت در برابر گوگل به وحشت انداخت. همین تغییر دیدگاه منجر به سرمایهگذاری عظیم یک میلیارد دلاری در سال ۲۰۱۹ شد. اما جالب اینجاست که پس از هفت سال، دقیقاً همان کابوسی که کوین اسکات از آن میترسید به واقعیت نزدیک شده است. در پی تغییرات اخیر در قراردادهای دوجانبه، OpenAI اکنون مدلهای خود را به سرویس Bedrock آمازون برده است.