کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات، اصول حاکم بر صدور پروانه ارائه خدمات هوش مصنوعی (AISP) را ابلاغ کرد. بر اساس این مصوبه، متقاضیان دریافت پروانه باید حداقل توان رایانشی را به میزان ۲۰۰ پتافلاپس تأمین کنند.

به گزارش دیجیاتو،‌ اصول حاکم بر صدور پروانه ارائه خدمات هوش مصنوعی (AISP) در جلسه ۳۶۴ مورخ ۲۹ مهر ۱۴۰۴ تصویب و روز سه‌شنبه ۸ اردیبهشت ۱۴۰۵ توسط سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی ابلاغ شده است.

بر اساس این مصوبه، متقاضیان دریافت پروانه باید شخصیت حقوقی غیردولتی ایرانی داشته باشند، سهام خارجی آن‌ها حداکثر ۴۹ درصد باشد، حداقل توان رایانشی ۲۰۰ پتافلاپس با دقت ۱۶ بیتی شناور تأمین کنند

این مصوبه با استناد به بند (ز) ماده (۳) قانون وظایف و اختیارات وزارت ارتباطات، ماده (۱۰۷) قانون برنامه هفتم پیشرفت (اتصال مراکز داده دستگاه‌های اجرایی به زیرساخت یکپارچه ابری دولت هوشمند)، بند (ح) ماده (۶۶) همان قانون و بند (۱) ماده (۵) سند ملی هوش مصنوعی به تصویب رسیده است. اهداف اصلی آن توسعه زیست‌بوم هوش مصنوعی، ارتقای بهره‌وری صنایع، تسهیل دسترسی ذی‌نفعان به زیرساخت‌ها و سکوهای بومی پردازش هوشمند و فراهم‌سازی امکان ارائه و صادرات خدمات تخصصی هوش مصنوعی اعلام شده است.

خدمات مشمول پروانه

بر اساس ماده (۲) مصوبه، دارنده پروانه می‌تواند هرگونه خدمات هوش مصنوعی را در قالب سطوح مختلف به مشترکان ارائه دهد. متن مصوبه در این بخش تصریح می‌کند:

دارنده پروانه با ایجاد زیرساخت رایانشی و انبارشی می‌تواند هرگونه خدمات هوش‌مصنوعی را به عنوان خدمت (AIaaS) در قالب سطوح مختلف خدمات ابری شامل زیرساخت به عنوان خدمت(IaaS)، سکو به عنوان خدمت (PaaS) و نرم‌افزار به عنوان خدمت (SaaS) به مشترکین ارایه کند که به موجب آن، امکان ارایه مدل‌های آماده و ازپیش‌آموزش‌دیده هوش‌مصنوعی برای انجام وظایفی نظیر پردازش زبان طبیعی، تحلیل تصویر، ترجمه ماشینی و تبدیل گفتار به متن و متن به گفتار؛ ارایه خدمات تحلیلی مبتنی بر هوش مصنوعی شامل سامانه‌های توصیه‌گر، پیش‌بینی روندها، کشف الگوها و تحلیل داده‌های کلان؛ ارایه بسترهای توسعه، آموزش، استقرار و نگهداری مدل‌های هوش مصنوعی جهت استفاده توسعه‌دهندگان، شرکت‌ها و پژوهشگران؛ ارایه خدمات پشتیبانی فنی، پایش، ارزیابی و تضمین کیفیت، اخلاق، شفافیت و ایمنی مدل‌ها و داده‌ها؛ ارایه خدمات تولید محتوای مبتنی بر هوش مصنوعی شامل تولید متن، تصویر، ویدیو، صوت و محتوای چندرسانه‌ای و خدماتی از این قبیل را خواهد داشت.

شرایط صدور موافقت اصولی و پروانه

ماده (۳) مصوبه، شرایط متقاضیان را تعیین کرده است. مهم‌ترین مفاد آن به نقل از متن مصوبه به این شرح است:

  • متقاضی باید شخص حقوقی غیر دولتی ثبت شده در ایران باشد و تا پایان مدت اعتبار پروانه این ماهیت حقوقی را حفظ کند.
  • سهم یا حق رأی شرکای خارجی متقاضی نباید از نوع ممتاز و بیش از چهل و نه (۴۹) درصد سهام کل یا حق رأی باشد.
  • متقاضی باید با اعلام سازمان تنظیم مقررات در زمان صدور موافقت اصولی، ضمانتنامه بانکی معتبر غیرقابل انتقال، غیرمشروط و قابل تمدید به دفعات برابر با مبلغ حق امتیاز صدور پروانه به سازمان ارائه کند.
  • متقاضی در طی مدت اعتبار موافقت اصولی (یک سال)، باید حداقل توان رایانشی ۲۰۰ پتافلاپس با دقت حداقل ۱۶ بیتی/ممیز شناور (FP16) فراهم کند.

همچین بر اساس مصوبه هیئت وزیران در تاریخ ۱۰ دی ۱۴۰۴، حق امتیاز صدور این پروانه ۵۰۰ میلیارد ریال (۵۰ میلیارد تومان) تعیین شده که باید از سوی متقاضی به حساب سازمان تنظیم مقررات نزد خزانه‌داری کل کشور واریز شود.

علاوه بر این، دارنده پروانه موظف است ۳ درصد از درآمد هر سال خود را حداکثر تا پایان همان سال به عنوان حق‌السهم دولت به حساب سازمان بپردازد.

الزامات نظارتی و شفافیت

دارندگان پروانه موظف به رعایت الزامات نظارتی متعددی هستند؛ از جمله اینکه باید سامانه مجزا برای ارتباط با مشترکین و مدیریت و نگهداری اطلاعات مربوط به خدمات ایجاد کنند.

احراز هویت هویت مشترکین حقیقی یا حقوقی در زمان تقاضا و پیش از ارایه خدمت نیز الزامی اعلام شده است.

 جریمه‌ تخلفات

این مصوبه، شش گروه تخلف را برای دارندگان پروانه و مجازات‌های مربوطه را نیز تعیین کرده که در مواردی تا لغو پروانه هم پیش می‌رود.

بر این اساس، عدم انجام تعهدات اجرا و توسعه یا نقض تعهدات کیفیت خدمات نخستین بار مشمول اخطار، برای بار دوم جریمه تا ۲.۵ درصد درآمد، سپس جریمه تا ۵ درصد درآمد و/یا تعلیق و/یا کاهش مدت اعتبار و/یا لغو پروانه  می‌شود.

ارائه خدمات خارج از موضوع پروانه نیز پس از اخطار، مشمول جریمه تا ۵ درصد درآمد و/یا تعلیق و/یا کاهش مدت اعتبار و/یا لغو پروانه خواهد بود.

برای دسترسی غیرمجاز یا افشای اطلاعات و داده‌های مشترکین نیز پس از مراحل اخطار و جریمه ۲.۵ درصدی از درآمد، جریمه ۵ درصدی و تعلیق شش ماهه، در صورت تکرار بار دوم کاهش ۵۰ درصدیمدت اعتبار یا لغو پروانه  در نظر گرفته شده است.

متن کامل مصوبه اصول حاکم بر صدور پروانه ارائه خدمات هوش مصنوعی (AISP)