دانشمندان ابزاری مبتنی بر هوش مصنوعی توسعه دادهاند که با تحلیل تغییرات ظاهری چهره افراد در گذر زمان، میتواند پیامدهای سرطان را پیشبینی کند.
با نام FaceAge، این ابزار که توسط پژوهشگران مؤسسه Mass General Brigham در آمریکا ساخته شده، میتواند از روی یک عکس، سن زیستی فرد را تخمین بزند. سن زیستی بهجای سن تقویمی، وضعیت فیزیولوژیکی بدن و روند پیری آن را نشان میدهد.
این ابزار به پژوهشگران کمک میکند تا دید بهتری نسبت به واکنش بیماران به سرطان و درمان آن به دست آورند و مشخص کنند چه افرادی شانس بقای بیشتری دارند و چه کسانی پاسخ بهتری به درمان میدهند. پژوهشگران پیشتر با استفاده از FaceAge دریافته بودند بیماران مبتلا به سرطان معمولاً حدود ۵ سال پیرتر از سن تقویمی خود به نظر میرسند و برآوردهای بالاتر از سن، با پیامدهای بدتر بقا پس از درمان سرطان ارتباط دارد.
در مطالعه جدید، پژوهشگران نشان دادهاند که نرخ پیری چهره یا Face Aging Rate، میتواند بهعنوان یک نشانگر زیستی غیرتهاجمی برای پیشبینی وضعیت سرطان عمل کند.
بررسی چهره با هوش مصنوعی برای بررسی وضعیت سرطان در بیماران
برای بررسی این موضوع، پژوهشگران عکسهای ۲,۲۷۶ بیمار مبتلا به انواع مختلف سرطان را بررسی کردند. این بیماران بین سالهای ۲۰۱۲ تا ۲۰۲۳ در Brigham and Women’s Hospital دستکم ۲ دوره پرتودرمانی دریافت کرده بودند. تصاویر آنها بهعنوان بخشی از روند معمول درمان، در هر دوره پرتودرمانی ثبت شده بود.
در این مطالعه، 2 شاخص با نامهای FaceAge Deviation یا FAD و Face Aging Rate یا FAR محاسبه شده است. شاخص اول برآورد میکند بیمار براساس عکس چهره، نسبت به سن تقویمی خود از نظر زیستی پیرتر یا جوانتر به نظر میرسد، و شاخص دوم معیاری است که با استفاده از چند عکس، تغییرات سن زیستی فرد را در طول زمان اندازهگیری میکند و نشان میدهد چهره او با چه سرعتی در مقایسه با سن تقویمی پیر میشود.
به گفته محققان، بیمارانی که هم مقادیر FAD و هم FAR بالایی داشتهاند، بیشتر در معرض پیامدهای ضعیفتر بقا قرار داشتند. همچنین FAR در مقایسه با FAD، در بازههای زمانی طولانی پیشبینی قابلاعتمادتری ارائه کرده است.
پژوهشگران همچنین متوجه شدهاند سرعت پیرشدن چهره بیماران، بهطور متوسط ۴۰ درصد بیشتر از روند افزایش سن واقعی آنها است. هرچه مقدار FAR بالاتر بوده، احتمال بقای بیماران کمتر میشد. این ارتباط زمانی پررنگتر بوده که فاصله ثبت ۲ عکس بیشتر از ۲ سال باشد.
نویسندگان مطالعه اشاره کردهاند که ترکیب FAR با FAD پایه میتواند معیاری دقیقتر و بهتر از وضعیت سلامت در حال تغییر افراد ارائه دهد.
این تیم همچنین وبسایتی را بهطور عمومی راهاندازی کرده که در آن هر فرد میتواند عکس چهره خود را ارسال کند. سپس FaceAge تصویر کاربر را ارزیابی میکند و میتواند در پژوهشهای درحال انجام مشارکت داشته باشد.
«ریموند مک»، نویسنده مسئول این مقاله در پایان میگوید:
«مطالعه ما نشان میدهد اندازهگیری FaceAge در طول زمان میتواند برنامهریزی درمان شخصیسازیشده را دقیقتر کند، شرایط ارائه مشاوره به بیماران را بهبود دهد و در تنظیم تناوب و شدت گامهای بعدی در مقابله با سرطان به آنها کمک کند.»