تیمی از محققان بینالمللی در مطالعه جدیدی دریافتهاند که آب احتمالاً در طول میلیاردها سال به آهستگی در ماه جمع شده و یک رویداد بزرگ عامل انباشت آب در قمر زمین نبوده است.
بهگزارش Phys، مطالعه جدید سعی دارد به معمایی پاسخ دهد که دهههاست دانشمندان را سردرگم کرده است: اینکه یخ رصدشده در ماه چگونه بهوجود آمده و چرا در برخی دهانهها وجود دارد و در برخی به چشم نمیخورد.
محققان هنوز نتوانستهاند منبع دقیق آب ماه را پیدا کنند، اما چند احتمال را رد کردهاند، ازجمله اینکه آب یکباره از طریق یک دنبالهدار وارد سطح قمر زمین شده باشد. «پل هِین»، سیارهشناس آزمایشگاه LASP در دانشگاه کلرادو، بولدر میگوید:
«بهنظر میرسد که قدیمیترین دهانههای ماه بیشترین یخ را دارند. این یعنی ماه در ۳ یا ۳.۵ میلیارد سال گذشته کمابیش بهصورت پیوسته درحال انباشت آب بوده است.»
هین وجود آب در ماه را به چند منبع احتمالی مربوط میداند: آتشفشانهای قدیمی ممکن است آب اعماق کره را به سطح آن آورده باشند؛ آب میتوانسته با دنبالهدارها یا سیارکها به سطح ماه آمده باشد؛ و شاید بادهای خورشیدی همراه خود آب آورده باشند.
صرفنظر از اینکه آب از کجا آمده، دانشمندانی همچون هین تقریباً اطمینان دارند که یخهای ماه در چیزی موسوم به «تلههای سرد» شکل گرفتهاند، اینها دهانههایی در سطح ماه هستند که در سایههای دائمی بهسر میبرند و میلیاردها سال است که روی خورشید را ندیدهاند.
«اودد آهارونسون»، دیگر نویسنده ارشد این مقاله که در Nature Astronomy منتشر شده است، میگوید: «کشف آب در خارج از زمین به شکل مایع و قابل استفاده یکی از مهمترین چالشهای اخترشناسی است.»
محققان برای پاسخ به این سؤال که چرا آب در همه دهانهها به یک اندازه تجمع پیدا نکرده، مجبور شدند تاریخچه قمر زمین را دوباره مرور کنند. آنها از اطلاعات دمای سطحی ماه که با ابزار LRO Diviner بهدست آمده بود، استفاده کردند و مجموعهای از شبیهسازیهای کامپیوتری ساختند تا تکامل دهانههای ماه را تخمین بزنند.
آنها در نهایت متوجه شدند که ماه همیشه در همین جهتی که امروز میبینیم، قرار نداشته، بلکه کجیِ آن نسبت به زمین در طول زمان تغییر کرده است. در نتیجه، دهانههایی که امروز در سایه قرار دارند، همیشه در سایه نبودهاند.
محققان همچنین دریافتند که قدیمیترین و تاریکترین دهانههای ماه همان دهانههایی هستند که بیشترین نشانههای یخ در آنها مشاهده شده است. این دادهها به دانشمندان کمک میکند تا بهتر بدانند که کجا باید دنبال آب بگردند.