در شرایط جنگی که حوادث مختلفی ممکن است برای مردم رخ دهد و آنها را دچار آسیب کند، جمعیت هلال احمر توصیههایی برای مواجهه با آسیبهای چشمی پس از انفجار ارائه کرده است.
انفجارها به چهار طریق میتوانند به چشم انسان آسیب برسانند. ابتدا موج انفجار با فشار هوا میتواند بدون تماس به چشم ضربه بزند و موجب پارگی کره چشم یا جداشدن شبکیه شود. اگر چنین آسیبی بهوجود آمد، باید مصدوم را روی زمین نشاند و یک محافظ سخت مثل لیوان روی چشم او گذاشت اما نباید از پانسمان فشاری استفاده کرد.
ذرات شیشهها، فلزات و سیمان میتوانند ترکشهای خطرناکی باشد که به چشم آسیب بزنند. اگر جسم خارجی وارد چشم فرد شد، نباید برای خارجکردن آن تلاش کرد و در عوض باید دور جسم پارچه تمیز قرار دهید. بهعلاوه، در این شرایط باید روی هر دو چشم را بپوشانید.
سوختگی حرارتی و شیمیایی آسیب دیگری است که میتواند در اثر انفجار بهوجود بیاید. فلاش نور یا غبار قلیایی بتن قادر است شبکیه چشم را بسوزاند یا موجب ذوب بافت چشم شود. در مواجهه با سوختگی حرارتی و شیمیایی اگر درباره پارگی چشم تردید ندارید، چشمها را بهمدت ۲۰ دقیقه با سرم یا آب بشویید، بهشکلی که آب از بینی به سمت گوش جریان پیدا کند و زیر پلکها هم باید شسته شود.
تجمع نانوذرات چهارمین آسیب به چشمهاست؛ ذرات میکرونی میتوانند باعث التهاب و آسیب در چشمها شوند. در چنین شرایطی باید از مصدوم بخواهید پلک نزند و اگر پارگی چشم رخ نداده باشد، باید از قطره اشک مصنوعی بدون نگهدارنده استفاده کنید.
چه کارهایی نکنیم؟
اگر آسیب چشمی رخ داده است، بعضی کارها را نباید انجام داد. مالیدن چشمها ممنوع است، چون اجسام خارجی را بیشتر وارد بافت چشم میکند. همچنین نباید چشم را فشار دهید، چون محتویات آن بیرون میریزد. در چنین شرایطی فقط متخصصان چشمپزشکی قادرند اجسام خارجی را از چشم بیرون بکشند.
چه کارهایی بکنیم؟
کارهایی مثل قراردادن لیوان روی چشم، بدون تماس با کره چشم مناسب است. بهعلاوه، توصیه میشود که حتی اگر فقط یک چشم آسیب دیده است، هر دو چشم را ببندید تا از حرکت غیرضروری چشم جلوگیری شود. شستوشو نیز تنها در شرایطی مجاز است که آلودگی شیمیایی بدون پارگی رخ داده باشد.
هلال احمر میگوید بسیاری از آسیبها در ساعات اول علامت ندارند، اما اگر مشکوک هستید، بهتر است فوراً به چشم پزشک مراجعه کنید تا از زیانهای بیشتر پیشگیری کنید.